Foto: Pexels / Eberhard Grossgasteiger
Waarom projectbeheersing faalt zonder goed assetmanagement
De planning is opgesteld, het budget bewaakt en de voortgang wordt periodiek gerapporteerd.
Toch lopen projecten uit, stijgen de kosten en ontstaan onverwachte risico’s.
In de praktijk blijkt vaak dat projecten organisatorisch goed zijn ingericht, maar onvoldoende zijn gebaseerd op inzicht in de staat en het gedrag van het asset. Zonder dat inzicht ontbreekt een essentiële basis voor effectieve sturing.
Waar het misgaat
Binnen veel projecten ligt de nadruk op processen zoals planning, kostenbeheersing, risicomanagement en contractmanagement. Deze aspecten zijn noodzakelijk, maar geven geen volledig beeld. De technische conditie van het object krijgt regelmatig onvoldoende aandacht.
Dat leidt onder meer tot:
- Besluitvorming op basis van aannames in plaats van actuele inspectiegegevens;
- Onvoldoende gevalideerde onderhoudstoestand voorafgaand aan de uitvoering;
- Onjuiste of te late interpretatie van schadebeelden;
- Onvoldoende afstemming tussen projectteams en assetmanagement.
Tijdens de uitvoering komen daardoor afwijkingen aan het licht die vooraf niet zijn onderkend, maar wel aanwezig waren.
Praktijkvoorbeeld: betonherstel in een verkeerstunnel
Bij een project voor betononderhoud in een verkeerstunnel was de scope vooraf duidelijk vastgesteld en de uitvoering strak gepland in nachtafsluitingen.
Tijdens de uitvoering bleek de werkelijke schade echter omvangrijker dan verwacht:
- Scheurvorming liep dieper door dan uit inspecties bleek;
- Wapening was op meerdere locaties aangetast door chloriden;
- Onvoorziene waterlekkages traden op achter de constructie.
Dit resulteerde in stillegging van het werk, aanvullend onderzoek, extra maatregelen, kostenstijging en vertraging. Tegelijkertijd namen de veiligheidsrisico’s tijdelijk toe. De projectbeheersing was op orde, maar het onderliggende assetinzicht bleek onvoldoende.
Analyse
Deze situaties ontstaan niet door gebrekkige projectbeheersing, maar doordat assetmanagement onvoldoende is geïntegreerd.
Projectbeheersing richt zich op tijd, geld, scope en risico. Assetmanagement richt zich op conditie, prestaties, levensduur en degradatiemechanismen. Wanneer deze perspectieven niet samenkomen, ontstaat een structurele blinde vlek.
In de praktijk uit zich dat als volgt:
- Inspecties zijn verouderd of onvoldoende diepgaand, waardoor besluiten worden genomen op basis van onvolledige informatie;
- Technische expertise ontbreekt in het projectteam, waardoor schadebeelden niet juist worden beoordeeld;
- De scope wordt vastgesteld zonder voldoende onderbouwing en daarna nauwelijks aangepast;
- Technische onzekerheden worden niet vertaald naar projectrisico’s in planning en budget.
Het gevolg is dat afwijkingen pas zichtbaar worden tijdens de uitvoering, met directe impact op tijd, geld en veiligheid.
Aanpak
Effectieve projectbeheersing vraagt om een integrale benadering waarin assetmanagement een vaste plaats heeft.
1. Start met een actuele en onderbouwde nulmeting
Voer gerichte inspecties uit, onderzoek kritische zones en verdiep waar nodig met aanvullende metingen of destructief onderzoek.
2. Vertaal technische bevindingen naar projectrisico’s
Beoordeel expliciet de impact van schade op planning, kosten, veiligheid en beschikbaarheid.
3. Werk met bandbreedtes en scenario’s
Neem onzekerheden expliciet op in de planning en het budget, in plaats van uit te gaan van schijnzekerheid.
4. Integreer technische expertise in het projectteam
Betrek specialisten vroegtijdig en zorg voor directe samenwerking tussen inspecteurs, ontwerpers en uitvoerders.
5. Blijf toetsen tijdens de uitvoering
Monitor continu, stel bij waar nodig en herijk aannames op basis van actuele bevindingen.
Het belang van materiaalkennis
Betonconstructies zijn gevoelig voor degradatiemechanismen zoals carbonatatie, chloride-indringing, wapeningcorrosie en alkali-silicareactie. In de praktijk wordt schade vaak visueel beoordeeld, terwijl de onderliggende oorzaken onvoldoende worden onderzocht.
Zonder inzicht in deze processen wordt de ernst van schade eenvoudig onderschat. In het beschreven tunnelproject bleek de zichtbare schade slechts een beperkt deel van het probleem. Begrip van materiaalgedrag is daarmee een randvoorwaarde voor realistische projectbeheersing.
Conclusie
Projectbeheersing functioneert alleen effectief wanneer deze is gebaseerd op actuele en betrouwbare assetinformatie. Zonder die basis wordt gewerkt met aannames, worden risico’s onderschat en ontstaan tijdens de uitvoering onvoorziene problemen.
Door Assetmanagement en Projectbeheersing te verbinden:
- Ontstaan realistischere plannen;
- Worden faalkosten beperkt;
- Blijft de beheersing over het project behouden.
Deze integratie is geen optimalisatie, maar een noodzakelijke voorwaarde voor voorspelbare projectresultaten.
De vraag is niet óf dit speelt, maar waar het in jouw project gebeurt.
Heb jij hier al volledig zicht op?
Wil je toetsen of jouw project écht gebaseerd is op actuele assetinformatie? Ik denk graag met je mee over een realistische en beheersbare aanpak. Stuur gerust een bericht.
Vervolg
In een volgende blog wordt ingegaan op de financiële consequenties van onvoldoende assetinzicht en waar projecten structureel kosten verliezen.